Een rood oog, tranen die maar blijven komen en dat vervelende gevoel alsof er continu een zandkorreltje onder je ooglid zit. Een oogontsteking kan heel irritant zijn. Zeker wanneer je ’s ochtends wakker wordt en je oogleden bijna aan elkaar lijken te plakken. Gelukkig verdwijnen veel oogontstekingen vanzelf, maar er zijn wel dingen die je kunt doen om de klachten te verminderen en het herstel niet onnodig in de weg te zitten. Hoe ontstaat een oogontsteking eigenlijk? Wanneer is het verstandig om medisch advies te vragen? En welke zorg rondom je ogen kan door je zorgverzekering worden vergoed? Op deze pagina lees je er meer over.
Wat is een oogontsteking?
Met een oogontsteking wordt vaak een ontsteking van het bindvlies bedoeld. Dit dunne slijmvlies zit aan de binnenkant van je oogleden en over het witte gedeelte van je oog. Wanneer het geïrriteerd of ontstoken raakt, kan je oog rood worden, gaan tranen, jeuken of branderig aanvoelen. Een oogontsteking kan verschillende oorzaken hebben. Soms is een virus de boosdoener, bijvoorbeeld tijdens of na een verkoudheid. Ook bacteriën kunnen een ontsteking veroorzaken. Daarnaast kunnen allergieën voor bijvoorbeeld pollen of huisstofmijt klachten geven die sterk op een oogontsteking lijken. De oorzaak is belangrijk, omdat niet elke oogontsteking dezelfde behandeling nodig heeft. Antibiotica hebben bijvoorbeeld geen zin wanneer een virus de oorzaak is.
Zo herken je een oogontsteking
Een rood oog is waarschijnlijk het bekendste verschijnsel, maar meestal blijft het daar niet bij. Je oog kan branderig of geïrriteerd aanvoelen en meer tranen dan normaal. Ook kan er slijm of pus uit je oog komen. Vooral ’s ochtends merk je dit soms doordat je wimpers of oogleden aan elkaar vastzitten. Bij een allergische reactie staat jeuk vaak meer op de voorgrond en zijn regelmatig beide ogen aangedaan. Bij een infectie kunnen de klachten juist in één oog beginnen en later overspringen naar het andere oog. Het is verleidelijk om zelf meteen een conclusie te trekken, maar rode en pijnlijke ogen kunnen verschillende oorzaken hebben. Bij twijfel is het verstandig om een huisarts of andere zorgverlener naar je klachten te laten kijken.
Wat kan je zelf doen om het op te lossen?
Bij een milde oogontsteking is vooral hygiëne belangrijk. Probeer zo min mogelijk aan je ogen te zitten en wrijf er niet in, hoe verleidelijk dat soms ook is. Was regelmatig je handen, zeker nadat jij je gezicht of ogen hebt aangeraakt. Zit er opgedroogd vocht rond je oog? Dan kun je dit voorzichtig verwijderen met schoon water en een schoon gaasje of doekje. Gebruik voor ieder oog bij voorkeur een apart schoon gedeelte. Zo verklein je de kans dat je een eventuele infectie van het ene naar het andere oog verspreidt. Een schoon, koel kompres kan soms fijn zijn wanneer je ogen branderig, jeukerig of opgezet aanvoelen. Vooral bij allergische klachten kan verkoeling tijdelijk verlichting geven.
Even geen lenzen en oogmake-up
Draag je contactlenzen? Laat deze dan liever uit zolang je oog ontstoken of geïrriteerd is. Een contactlens zit direct op het oog en kan bij een ontsteking extra irritatie veroorzaken. Bovendien vragen oogklachten bij contactlensdragers om wat extra aandacht, omdat bepaalde infecties van het hoornvlies ernstiger kunnen verlopen. Ook oogmake-up kun je beter tijdelijk laten liggen. Mascara, eyeliner en andere producten komen dicht bij het oog en kunnen bacteriën bevatten. Na een infectie kan het verstandig zijn producten die rechtstreeks met het aangedane oog in contact zijn geweest te vervangen. Geef je ogen een paar dagen rust en wacht tot de klachten helemaal verdwenen zijn voordat je weer lenzen of oogmake-up gebruikt.
Hoe lang duurt het?
Dat verschilt per oorzaak. Een simpele virale oogontsteking kan vanzelf herstellen, maar de klachten kunnen soms één tot een paar weken aanhouden. Een bacteriële ontsteking kan ook vanzelf verbeteren, afhankelijk van de ernst en oorzaak. Bij een allergische oogontsteking kunnen de klachten terugkomen zolang je wordt blootgesteld aan hetgeen waarvoor je allergisch bent. Wordt de oogontsteking na een paar dagen duidelijk erger in plaats van beter, dan is het verstandig om medisch advies te vragen. Hetzelfde geldt wanneer klachten langdurig blijven bestaan of steeds opnieuw terugkomen.
Wanneer moet je met een oogontsteking naar de dokter?
Niet elk rood oog is onschuldig. Vooral pijn is een belangrijk signaal om serieus te nemen. Neem contact op met een huisarts wanneer je veel pijn hebt, minder of wazig ziet, niet goed tegen licht kunt of wanneer je oog snel achteruitgaat. Ook bij letsel aan het oog of wanneer er een chemische stof in je oog is gekomen, is snelle medische beoordeling belangrijk. Voor contactlensdragers geldt dat een pijnlijk en rood oog extra reden is om snel advies te vragen. Een infectie van het hoornvlies kan namelijk behandeling nodig hebben. Heb je alleen lichte roodheid, wat afscheiding en irritatie zonder pijn of problemen met zien? Dan kan je eerst afwachten en goed op de hygiëne letten.
Medicijnen tegen een oogontsteking
Welke behandeling geschikt is, hangt volledig af van de oorzaak. Bij een virale oogontsteking hebben antibiotica geen effect. Wanneer een arts vermoedt dat bacteriën de oorzaak zijn, kan in bepaalde situaties wel medicatie worden voorgeschreven. Bij allergische klachten kunnen oogdruppels tegen allergie helpen. Sommige middelen zijn zonder recept verkrijgbaar, terwijl andere door een arts kunnen worden voorgeschreven. Gebruik liever niet zomaar oude oogdruppels die nog ergens in het medicijnkastje liggen. Niet iedere oogdruppel is geschikt voor iedere klacht en geopende flesjes zijn bovendien maar beperkt houdbaar.
Wat vergoedt je zorgverzekering bij een oogontsteking?
Heb je een zorgverzekering en ga je met een oogontsteking naar de huisarts? Een bezoek aan de huisarts valt onder de basisverzekering en wordt normaal gesproken niet met het verplichte eigen risico verrekend. Word je doorverwezen naar een oogarts in het ziekenhuis, dan valt deze medisch-specialistische zorg doorgaans ook onder de basisverzekering. Hierbij kan het verplichte eigen risico wel een rol spelen. Voor voorgeschreven medicijnen geldt ook dat de vergoeding afhankelijk kan zijn van het geneesmiddel en de voorwaarden van je polis. Soms betaal je een eigen bijdrage of wordt een bedrag met het eigen risico verrekend. Controleer daarom altijd je eigen polisvoorwaarden als je precies wil weten welke kosten worden vergoed.
